STADSACADEMIE is een platform voor samenwerking tussen Universiteit Gent en stedelijke actoren rond Gentse duurzaamheids­kwesties via transdisciplinair onderzoek en onderwijs.

Masterproefatelier
2026-2027

De Keuken als Voedingsbodem voor Sociaal-Ecologische Verandering

Hoe dragen buurtkeukens en universiteiten bij aan de verdere ontwikkeling en verankering van de Gentse voedseltransitie?

studenten

Master ingenieurswetenschappen-architectuur
Master ingenieurswetenschappen-architectuur
Master ingenieurswetenschappen-architectuur
Master Environmental Technology
Master nutrition and food systems
Master nutrition and food systems

Het afgelopen jaar trok de Stadsacademie samen met verschillende partners uit het middenveld en burgers het initiatief om een maatschappelijk gedreven voedselraad op te zetten. Dit initiatief kreeg de naam de Gentse Voedseldaad als antwoord op het wegvallen van de Gentse Voedselraad. De Voedseldaad schuift de volgende drie strategische doelstellingen naar voor:

1. De relatie tussen burgers en boeren versterken door stedelijke voedselinitiatieven te verbinden met lokale, agro-ecologische productie.

2. Een systeem van  sociale voedselzekerheid uitbouwen waarin sociale rechtvaardigheid en ecologische duurzaamheid elkaar versterken.

3. De duurzame voedseltransitie buurtgericht vormgeven, zodat deze transitie van onderuit, vanuit de diverse Gentse wijken, kan groeien. De uitbouw van sociale infrastructuur speelt hierin een belangrijke rol.

Deze drie doelstellingen vertrekken vanuit een gedeelde overtuiging: een sociaal rechtvaardig voedselbeleid is alleen mogelijk wanneer sociale en ecologische doelstellingen met elkaar worden verbonden.

De Voedseldaad streeft naar een meer gedecentraliseerd model waarin verantwoordelijkheden worden verdeeld over verschillende partners. Het is echter nog onduidelijk welke engagementen individuele actoren kunnen opnemen en hoe deze samen kunnen uitgroeien tot een brede coalitie en/of stedelijke beweging. De centrale kwestie binnen dit masterproefatelier is daarom hoe verschillende actoren (i.e. personen en instituties of organisaties) kunnen bijdragen aan de duurzame transitie van ons voedselsysteem.

In dit masterproefatelier onderzoeken we hoe deze bijdrages aan de hand van twee concrete werkvelden:

(1) We kijken naar de eigen universiteit en onderzoeken hoe die zich kan organiseren rond principes van food justice zowel in onderwijs, onderzoek, haar beleid en haar campusleven.

(2) We kijken naar buurtkeukens die streven naar solidariteit tussen agro-ecologische producenten en sociaal kwetsbare consumenten.

De invulling van deze werkvelden toetsen we af aan de gedeelde waarden en doelstellingen van de voedseldaad.

Daarnaast fungeert het atelier als een gedeelde leerplek rond een plaatsgerichte benadering op de systemische verandering van het voedselsysteem. We proberen zowel binnen buurten als binnen de universiteit verschillende actoren samen te brengen en voedsel zo te benaderen als een concreet hanteerbaar maatschappelijk vraagstuk. We werken daarbij verder op eerder onderzoek in de Stadsacademie waarrond relevante inzichten  werden opgebouwd: Het streven naar meer voedseldemocratie met direct zeggenschap voor burgers; de verbinding van het voedselbeleid met de strijd om grond inclusief de rol van het publieke grond vraagstuk; de rol van platformwerking in wijken als verbinding tussen bottom-up initiatieven en beleid.