Over Datum: een andere kijk op voed­sel­hulp

Voedselhulp is vandaag een vaste pijler geworden in de Belgische armoedebestrijding. In 2024 werden 208.000 hulpvragers geregistreerd via de Voedselbanken. Tien jaar geleden waren dat er nog 130.000. In het hele land delen meer dan 700 lokale organisaties voedseloverschotten uit aan mensen in nood. Maar terwijl het aantal mensen dat hulp nodig heeft stijgt, daalt het aanbod van voedseloverschotten. Daardoor groeit in het maatschappelijk debat vooral de vraag om “meer voedselhulp”, terwijl fundamentele vragen over de sociale en ecologische duurzaamheid van voedselhulp vaak onderbelicht blijven. De documentaire Over Datum: een andere kijk op voedselhulp wil precies die vragen opnieuw centraal zetten.

In deze participatieve film brengen mensen met armoede-ervaring, vrijwilligers, onderzoekers en beleidsmakers hun perspectieven samen. Via hun verhalen ontstaat een genuanceerd, eerlijk beeld van voedselhulp vandaag: de kracht van solidariteit, maar ook de grenzen van een systeem dat niet bedoeld is om structurele armoede op te vangen. Met dit filmproject wilden de makers bewust ruimte creëren voor kritische reflectie over de rol van voedselhulp in armoedebestrijding en in onze samenleving. De documentaire bouwt voort op UGent-expertise rond voedselhulp én op de ervaringen van hulpvragers en vrijwilligers die dagelijks met het systeem in contact staan. Hun inzichten worden gevaloriseerd in het publieke debat en in het beleid rond voedselhulp en armoedebestrijding.

Naast interviews en getuigenissen bevat de film ook theaterscènes. Deze scènes kwamen tot stand via groepsgesprekken met mensen met armoede-ervaring, telkens rond een thema zoals beleving van het voedselaanbod, recht versus gunst of stigmatisering. De theatermethodiek bood deelnemers de ruimte om afstand te nemen van hun individuele beleving en samen een collectief gedeeld verhaal naar voren te brengen. Op die manier geven de theatrale fragmenten een krachtige, herkenbare laag aan de documentaire: ze maken zichtbaar wat veel mensen tegelijk meemaken, maar niet altijd individueel kunnen verwoorden.