Het Gentse voedselvraagstuk en zijn paradoxen

Tijdens dit academiejaar nemen studenten van het vak ‘Duurzame steden’ het Gentse voedselvraagstuk onder de loep. Gent werkt momenteel aan een stedelijk voedselbeleid en één van de eerste stappen in dit proces is het in kaart brengen van het Gentse voedselvraagstuk, rekening houdend met de centrale duurzaamheidsuitdagingen die erin vervat zijn.  

In deze Stadsacademiesessie stellen de studenten en docenten kort de filosofie en resultaten van twee toekomstverkenningen rond voeding in Gent voor. De focus van de sessie ligt echter op discussies in kleine groepen rond 3 paradoxen. We vragen alle deelnemers mee na te denken over de (valse?) tegenstelling binnen deze paradoxen en onderzoeksvragen te formuleren voor mogelijke toekomstige masterproefateliers binnen de Stadsacademie. We sluiten af met een terugkoppeling van de belangrijkste resultaten. 

Paradox 1 | OCMW-Grond: van boerencollectief tot Huts 

Toegang tot grond is een cruciale factor in de ontwikkeling van een duurzaam lokaal voedselsysteem. De Stad Gent nam op dit vlak een opmerkelijk initiatief met de oproep voor initiatieven op de Goedingen kouter in Afsnee. Hier kiest de stad er echt voor de beschikbare bodem te ‘decommodificeren’ en niet vrij te verhandelen. De keuze voor het boerencollectief was onderscheidend, maar tegelijkertijd koos ditzelfde stadsbestuur er ook voor een groot lot aan OCMW-gronden te verkopen aan Katoennatie. Hier moesten grondposities cash opleveren die elders kan worden ingezet. 

Paradox 2 | Vanier: sterke en zwakke schakels in de korte keten 

Met Vanier koos de Stad voor een eigen korteketenplatform. Dit platform staat open voor alle stadsgeoriënteerde producenten. De stad kiest voor lokaal voedsel, maar spreekt zich niet uit over de precieze productiewijze van dat lokaal voedsel. De nichespelers worden niet in bescherming genomen en mogelijks zelfs met elkaar in concurrentie geplaatst. 

Paradox 3 | Foodsavers: een tweede leven voor een stroom aan restvoedsel dat er eigenlijk niet moet zijn? 

Een tweede leven voor ‘food waste’ betekent een aanzienlijke reductie in de uitstoot van CO2 en betekent dat voedsel niet zomaar wordt weggegooid. Maar verandert dit ook wezenlijk iets aan de logica’s die voor structurele voedselverspilling zorgen? Een tweede leven voor ‘food waste’ lijkt te aanvaarden dat er zoveel voedseloverschot is.